Καταγγελίες που παρουσιάστηκαν σε πρόσφατη συνεδρίαση της κοινοβουλευτικής επιτροπής Υγείας φέρνουν στο φως σοβαρά κενά στη συνέχεια της φροντίδας μετά την ψυχιατρική νοσηλεία στο Νοσοκομείο Αθαλάσσας. Σύμφωνα με την τοποθέτηση εκπροσώπου φορέων που εκπροσωπούν τους ψυχικά ασθενείς και τις οικογένειές τους, πολλοί άνθρωποι εξέρχονται της νοσηλείας χωρίς επαρκή υποστήριξη και σε ορισμένες περιπτώσεις καταλήγουν άστεγοι ή αβοήθητοι.
Τι καταγγέλλεται
Στην παρουσίαση αναφέρθηκαν πολλαπλά προβλήματα που επηρεάζουν την πορεία αποκατάστασης και την κοινωνική επανένταξη των ασθενών: από το στιγμα που βαραίνει οικογένειες, μέχρι διαδικαστικά κωλύματα στην έκδοση διαταγμάτων υποχρεωτικής νοσηλείας και ελλείψεις σε υπηρεσίες μετά την έξοδο από το νοσοκομείο.
"Υπάρχει στίγμα και είναι πολύ έντονο."
Ειδικότερα, αναφέρθηκε ότι οι δικαστές συχνά δεν εκδίδουν διατάγματα υποχρεωτικής νοσηλείας εάν ο ασθενής δεν βρίσκεται σε στάδιο που να απειλεί να σκοτώσει κάποιον ή να αυτοκτονήσει. Αυτό, όπως επισημάνθηκε, οδηγεί τις οικογένειες να αναβάλλουν ή να καθυστερούν την προσπάθεια για προστατευτική νοσηλεία, φοβούμενες ότι το αίτημα θα απορριφθεί. Παράλληλα, περιγράφηκαν περιστατικά όπου η εκτέλεση διαταγμάτων καθυστέρησε ημέρες —π.χ. λόγω προτεραιοτήτων της αστυνομίας—, με αρνητικές συνέπειες για την ασφάλεια και την υγεία των εμπλεκομένων.
Επιπτώσεις σε ευάλωτες ομάδες
Εκτός από τους ενήλικες ασθενείς, επισημάνθηκε ότι παιδιά θύματα κακοποίησης δεν λαμβάνουν πάντα την αναγκαία στήριξη όταν η συγκατάθεση ενός γονέα δεν παρέχεται —και σε κάποιες περιπτώσεις ο γονέας μπορεί να είναι ο θύτης. Η έλλειψη σαφούς και ταχείας διαδικασίας προστασίας αυξάνει τον κίνδυνο επανατραυματισμού και περαιτέρω βλάβης.
- Δικαστικές καθυστερήσεις: απορριπτικά κριτήρια που απαιτούν ορατό κίνδυνο αυτοκτονίας ή βίας.
- Διοικητικά κενά: ασάφειες στις αρμοδιότητες των υπουργείων και στον συντονισμό υπηρεσιών.
- Πρακτικές καθυστερήσεις στην εκτέλεση διαταγμάτων: επιβαρύνουν ασθενείς και οικογένειες.
Δομημένα προβλήματα και συνέπειες
Η εικόνα που περιγράφεται είναι διατομεακή: ιατρική, δικαστική και αστυνομική διαδικασία αλληλοεπιδρούν χωρίς επαρκή συντονισμό, με αποτέλεσμα να δημιουργούνται κενά στην προστασία και στην παρακολούθηση των ασθενών μετά την έξοδο από το νοσοκομείο. Αυτό έχει πολλαπλές συνέπειες για την κοινωνία και το σύστημα υγείας, όπως αυξημένο ρίσκο επανεισαγωγών, κοινωνική απομόνωση και, σε ακραίες περιπτώσεις, απώλεια στέγης.
| Πρόβλημα | Συνέπεια |
|---|---|
| Καθυστέρηση διαταγμάτων | Επιδείνωση κατάστασης, κίνδυνος για ασθενή και κοινότητα |
| Έλλειψη μετά-νοσηλευτικής φροντίδας | Αποτυχία κοινωνικής επανένταξης, άστεγοι |
| Αστυνομικές καθυστερήσεις | Εκτεταμένη αναμονή για εφαρμογή μέτρων |
Τα αρμόδια υπουργεία, σύμφωνα με την τοποθέτηση, προσπαθούν ακόμη να κατανείμουν αρμοδιότητες, γεγονός που υποδηλώνει πως οι πολιτικές και οι διαδικασίες παραμένουν σε μεταβατικό στάδιο. Η εκπρόσωπος των φορέων τόνισε ότι οι οικογένειες βιώνουν την πρακτική δυσκολία και το κοινωνικό βάρος του στίγματος, με αποτέλεσμα πολλοί να μην αναζητούν βοήθεια έγκαιρα.
Η όλη εικόνα υπογραμμίζει την ανάγκη για συνεκτική πολιτική, ταχεία διαδικασία έκδοσης προστατευτικών μέτρων και ενίσχυση των υπηρεσιών μετά την έξοδο από τα ψυχιατρικά νοσηλευτικά ιδρύματα. Χωρίς σαφήνεια στις αρμοδιότητες και χωρίς λειτουργικούς μηχανισμούς συντονισμού, οι ευάλωτοι πολίτες και οι οικογένειές τους παραμένουν εκτεθειμένοι σε ρίσκο και περιπέτειες που μπορούν να αποφευχθούν με στοχευμένες παρεμβάσεις.
