Μια εικόνα την οποία συναντά κανείς εύκολα σε μια γειτονιά — έναν δάσκαλο, ένα γιατρό, έναν αγρότη, έναν νέο επιστήμονα να συζητούν για τα προβλήματα της καθημερινότητας — αποτέλεσε την έμπνευση πίσω από την κίνηση της Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης (ΕΛΑΣ). Το κόμμα ανακοίνωσε τη δημιουργία ενός Εθνικού Συμβουλίου που συγκροτείται από 400+1 πολίτες, με διαφορετικές επαγγελματικές και κοινωνικές διαδρομές, σε μια προσπάθεια να φέρει την «κοινωνία» στο κέντρο της πολιτικής λειτουργίας.
Τι ανακοινώθηκε
Το νέο ανώτατο καθοδηγητικό όργανο παρουσιάζεται ως συλλογική δομή ευρύτατης σύνθεσης: συμμετέχουν φοιτητές, νέοι επιστήμονες, εργαζόμενοι, αγρότες, επιχειρηματίες, συνδικαλιστές, στελέχη της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, και επαγγελματίες από την Υγεία, την Παιδεία, τον πολιτισμό και τον αθλητισμό. Σύμφωνα με την ΕΛΑΣ, η επιλογή αυτή αποσκοπεί στο να δοθεί χώρος και φωνή σε ανθρώπους που «γνωρίζουν από πρώτο χέρι τις προκλήσεις της καθημερινότητας, της εργασίας, της παραγωγής, της επιστήμης και της κοινωνικής ζωής».
«Πρόκειται για ένα ανοιχτό πεδίο συμμετοχής, όπου άνθρωποι με διαφορετικές εμπειρίες και αφετηρίες συναντιούνται με κοινό στόχο να συμβάλουν στη διαμόρφωση μιας νέας πολιτικής πρότασης για τη χώρα», αναφέρει το κόμμα.
Πλαίσιο και συνέπειες
Η κίνηση της ΕΛΑΣ εντάσσεται σε μια ευρύτερη συζήτηση για την ανανέωση του πολιτικού τρόπου οργάνωσης: αντί για κλειστές κομματικές ιεραρχίες, το κόμμα προωθεί ένα μοντέλο ανοικτής συμμετοχής. Πιθανές συνέπειες αυτής της προσέγγισης είναι οι εξής:
- Ενίσχυση της κοινωνικής εκπροσώπησης στο εσωτερικό του κόμματος.
- Διασύνδεση της πολιτικής πρότασης με συγκεκριμένα πεδία (Υγεία, κλιματική διαχείριση, ενεργειακή μετάβαση, παραγωγή).
- Δημιουργία πλατφόρμας όπου μη επαγγελματίες της πολιτικής μπορούν να συμβάλλουν σε προτάσεις και στρατηγικές.
Από πολιτική σκοπιά, η κίνηση αυτή επιχειρεί να αλλάξει την εικόνα περί «πολιτικής ως επαγγέλματος», επιδιώκοντας να προσελκύσει ανθρώπους που αντιμετωπίζουν καθημερινά προβλήματα και μπορούν να τα μετατρέψουν σε πολιτικές προτάσεις. Σε επίπεδο δημόσιας συζήτησης, θα είναι κρίσιμο να παρακολουθηθεί πώς το όργανο θα λειτουργεί στην πράξη: αν δηλαδή θα καταλήγει σε συγκεκριμένες αποφάσεις και προτάσεις ή θα παραμείνει κυρίως συμβουλευτικό.
Σύνθεση του Εθνικού Συμβουλίου
Το σχήμα περιγράφεται ως πολυστρωματικό, με έμφαση σε πεδία που, σύμφωνα με την ανακοίνωση, βρίσκονται στην πρώτη γραμμή των μεγάλων προκλήσεων της χώρας.
| Τομέας | Παραδείγματα συμμετεχόντων |
|---|---|
| Εργασία και παραγωγή | εργαζόμενοι, επαγγελματίες, επιχειρηματίες |
| Επιστήμη και εκπαίδευση | φοιτητές, νέοι επιστήμονες, εκπαιδευτικοί |
| Κοινωνικές υπηρεσίες | υγεία, τοπική αυτοδιοίκηση, πολιτισμός, αθλητισμός |
Η ίδια η διατύπωση της ΕΛΑΣ επισημαίνει ότι δεν πρόκειται για «παραδοσιακή κομματική δομή που αναπαράγει κλειστούς μηχανισμούς και επετηρίδες», αλλά για μια προσπάθεια ανοίγματος και συμμετοχικής διαμόρφωσης πολιτικής.
Τι μένει να φανεί
Η ανακοίνωση δημιουργεί υψηλές προσδοκίες για μεγαλύτερη κοινωνική σύνδεση της πολιτικής διαδικασίας. Καίρια ερωτήματα για το επόμενο διάστημα είναι: με ποιους κανόνες θα λειτουργεί το Εθνικό Συμβούλιο, πώς θα επιλέγονται οι συμμετέχοντες, και με ποιον τρόπο οι εισηγήσεις του θα ενσωματώνονται στην πολιτική ατζέντα του κόμματος. Η πρακτική εφαρμογή θα δείξει αν η πρωτοβουλία θα οδηγήσει σε ουσιαστική ενδυνάμωση της κοινωνικής φωνής ή θα παραμείνει περισσότερο συμβολική.
Σε κάθε περίπτωση, πρόκειται για μία εξέλιξη που ανοίγει θέμα για το πώς τα κόμματα μπορούν να επανασυνδεθούν με ευρύτερα κοινωνικά στρώματα και να ανανεώσουν τις διαδικασίες λήψης αποφάσεων.
