Σε έντονη αντιπαράθεση εξελίσσεται η εισαγωγή του συστήματος πολλαπλών σχολικών βιβλίων, με την παρέμβαση του Προέδρου της ΝΙΚΗΣ, Δημήτρη Νατσιού, να στρέφει το ενδιαφέρον στα πρακτικά προβλήματα που αντιμετωπίζουν σχολεία και εκπαιδευτικοί. Η εστίαση της κριτικής αφορά κυρίως την εφαρμογή του μέτρου και όχι την επικοινωνιακή του προβολή.
Κύρια σημεία της κριτικής
Ο κ. Νατσιός επισήμανε ότι, παρά τις κυβερνητικές διαβεβαιώσεις για ομαλή πορεία, υπάρχουν σημεία όπου η πραγματική εικόνα στα σχολεία δεν συμβαδίζει με τις ανακοινώσεις: καθυστερήσεις στην εκτύπωση νέων τίτλων, στενά χρονοδιαγράμματα για την επιλογή διδακτικών πακέτων από τους εκπαιδευτικούς και τελικά έγκριση μόνον ενός βιβλίου σε ορισμένα γνωστικά αντικείμενα, γεγονός που ακυρώνει τον φιλοδοξούμενο εκπαιδευτικό πλουραλισμό.
«Πάντοτε, κύριε Υπουργέ, πριν εισαχθεί ένα νέο παιδαγωγικό αντικείμενο, πολύ περισσότερο βιβλίο, υπήρχε πιλωτική εφαρμογή, για να δούμε αν ανταποκρίνονται κυρίως οι μαθητές μας»
Η αναφορά στην ανάγκη πιλοτικών εφαρμογών αποτέλεσε κεντρικό επιχείρημα: σύμφωνα με τον πρόεδρο της ΝΙΚΗΣ, προτού ευρεία αλλαγή εισαχθεί στη σχολική πράξη, πρέπει να αξιολογηθεί η λειτουργικότητα των νέων εγχειριδίων στην τάξη και η ανταπόκριση των μαθητών.
Χρόνος συγγραφής και χρόνος επιλογής — η αντίφαση
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη δυσανάλογη σχέση του χρόνου σύνταξης των νέων βιβλίων με τον χρόνο που δίνεται στους εκπαιδευτικούς για να τα επιλέξουν: ενώ τα βιβλία χρειάστηκαν πέντε χρόνια για να γραφτούν, οι εκπαιδευτικοί έχουν στη διάθεσή τους μόλις δέκα με είκοσι μέρες για να ολοκληρώσουν την επιλογή. Ο κ. Νατσιός περιέγραψε αυτή την κατάσταση ως προβληματική, ειδικά στο τέλος της σχολικής χρονιάς όταν οι δάσκαλοι και καθηγητές χειρίζονται εξετάσεις, βαθμολογίες και άλλες εκπαιδευτικές υποχρεώσεις.
| Στάδιο | Διάρκεια (έως σήμερα) |
|---|---|
| Συγγραφή βιβλίων | 5 χρόνια |
| Διάστημα επιλογής από εκπαιδευτικούς | 10–20 ημέρες |
Συνέπειες για τις σχολικές τάξεις
Αν οι εκπαιδευτικοί αναγκαστούν να επιλέξουν διδακτικό υλικό με βεβιασμένο ή ανεπαρκή χρόνο μελέτης, υπάρχουν άμεσοι κίνδυνοι: μειωμένη ποιότητα διδακτικής προετοιμασίας, ανισότητες μεταξύ σχολείων στην επιλογή πακέτων και πρακτικές δυσκολίες στην υλοποίηση του ωρολογίου προγράμματος. Επιπλέον, όταν σε ορισμένα μαθήματα εγκρίνεται τελικά μόνο ένας τίτλος, τίθεται εν αμφιβόλω ο στόχος του πολιτικού σχεδιασμού που ήθελε πολυφωνία και επιλογή για τους εκπαιδευτικούς.
- Ανασφάλεια για το πώς θα εφαρμοστεί το νέο σύστημα στη σχολική πράξη.
- Ανάγκη πιλοτικών εφαρμογών και αξιολόγησης προ της ευρείας εισαγωγής.
- Ζήτημα χρόνου και φόρτου εργασίας για τους εκπαιδευτικούς κατά την επιλογή.
Ο υφυπουργός Παιδείας, Κώστας Βλάσης, κατά τη συζήτηση απάντησε με γενικές διαβεβαιώσεις ότι η διαδικασία προχωρά και ότι οι εκπαιδευτικοί θα επιλέγουν από εγκεκριμένα διδακτικά πακέτα, ωστόσο ο κ. Νατσιός επέμεινε ότι οι απαντήσεις δεν καλύπτουν τα ουσιαστικά ερωτήματα που τέθηκαν.
Η αντιπαράθεση αναδεικνύει την ανάγκη σαφούς χρονοδιαγράμματος, διαφάνειας στην έγκριση των τίτλων και σχεδίου υποστήριξης των εκπαιδευτικών ώστε η επιδιωκόμενη αλλαγή να μην καταλήξει σε επιπλέον εμπόδιο για τη διδακτική διαδικασία.
Η επόμενη φάση θα καθορίσει αν το υπουργείο θα απαντήσει με συγκεκριμένες λειτουργικές λύσεις — παράταση χρονικών ορίων, πιλοτικές εφαρμογές, επιμόρφωση ή αναπροσαρμογή της διαδικασίας έγκρισης των βιβλίων — ή αν η αντιπαράθεση θα συνεχιστεί με την έναρξη της νέας σχολικής χρονιάς.