Στην πρόσφατη συνέντευξή του στο Politico ο κ. Αλέξης Τσίπρας υποστήριξε ότι υπήρξε «τεράστιο κενό» στον χώρο της αντιπολίτευσης, ως αιτία για την ίδρυση της νέας πολιτικής κίνησης ΕΛ.Α.Σ.. Η δημόσια αυτή τοποθέτηση ανοίγει μια νέα φάση στην αναδιάταξη του προοδευτικού χώρου, καθώς συνοδεύεται από αιχμές για την ικανότητα των υπαρχόντων κομμάτων να συγκροτήσουν αξιόπιστη εναλλακτική κυβερνητική πρόταση.
Ιστορικό και σημερινές ισορροπίες
Η αναφορά στην πολιτική διαδρομή του κ. Τσίπρα υπενθυμίζει ότι διετέλεσε αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης από τον Ιούλιο του 2019 έως τον Ιούνιο του 2023, όταν το εκλογικό αποτέλεσμα του Ιουνίου 2023 κατέγραψε για τον ΣΥΡΙΖΑ ποσοστό 17,83%. Στην ίδια εκλογική αναμέτρηση η Νέα Δημοκρατία απέσπασε ποσοστό 41%, ενώ, σύμφωνα με το ρεπορτάζ, οι τρέχουσες δημοσκοπήσεις καταγράφουν τη Ν.Δ. κάτω από το 30%.
Το επιχείρημα της δημιουργίας «κενού» στην αντιπολίτευση συγκρούεται με την ερμηνεία ότι ο κατακερματισμός του προοδευτικού χώρου οφείλεται πρωτίστως στην κίνησή του ιδίου του κ. Τσίπρα: όπως αναφέρεται, η εμφάνιση νέων πολιτικών φορέων και οι εσωτερικές διασπάσεις ανέδειξαν διασπαστικές τάσεις στο παλαιότερο ενιαίο σχήμα του ΣΥΡΙΖΑ.
Πολιτικές επιπτώσεις και προκλήσεις
Η συγκρότηση της ΕΛ.Α.Σ. και η μετεγγραφή πρώην στελεχών προκαλούν συνέπειες σε δύο επίπεδα: πρώτον, στην εσωτερική συνοχή των αριστερών σχηματισμών και, δεύτερο, στην ευρύτερη διαπραγμάτευση για την εικόνα της αντιπολίτευσης απέναντι στη διακυβέρνηση. Οι αναφορές σε δύο προηγούμενες διασπάσεις και σε μια τρίτη που προστίθεται τώρα, υποδεικνύουν ότι η διάσπαση του χώρου δεν ήταν ένα περιστασιακό φαινόμενο αλλά δομικό ζήτημα.
- Η πρόκληση για τις ηγεσίες είναι να παρουσιάσουν κοινό πολιτικό λόγο και ικανότητα συγκρότησης κυβερνητικής εναλλακτικής.
- Οι δημοσκοπικές τάσεις δείχνουν μεταβολές στην εκλογική δυναμική της Ν.Δ. και των κομμάτων της αντιπολίτευσης.
- Η μετεξέλιξη του ΣΥΡΙΖΑ και οι νέες κινήσεις θα επηρεάσουν τον καταμερισμό δυνάμεων στον προοδευτικό χώρο.
Από τα δεδομένα που παρατίθενται δεν προκύπτει βέβαιη εκτίμηση για το κατά πόσο η ΕΛ.Α.Σ. θα κατορθώσει να καλύψει το διακηρυγμένο «κενό»· ωστόσο, η κίνηση αναδεικνύει την πρόθεση του κ. Τσίπρα να επανατοποθετήσει το πολιτικό του κεφάλαιο στον δημόσιο λόγο και την οργανωτική διάρθρωση της αντιπολίτευσης.
«Αυτή η αδυναμία των υπαρχόντων κομμάτων να πείσουν τους πολίτες ή να σταθούν ως εναλλακτική κυβερνητική λύση, τον οδήγησε ... στην απόφαση να ιδρύσει τη νέα πολιτική κίνηση ΕΛ.Α.Σ,»
Τέλος, η εξέλιξη αυτή ανοίγει μια περίοδο έντονης πολιτικής επαναξιολόγησης για τον προοδευτικό χώρο: οι ηγεσίες καλούνται να απαντήσουν τόσο στο πολιτικό περιεχόμενο όσο και στη δυνατότητα συγκρότησης αξιόπιστων, ευρύτερων σχημάτων ικανών να ανταγωνιστούν την κυβερνητική παράταξη σε επικοινωνιακό και οργανωτικό επίπεδο.
| Εκλογές / Δείκτες | Ποσοστό |
|---|---|
| ΣΥΡΙΖΑ (Ιούνιος 2023) | 17,83% |
| Νέα Δημοκρατία (Ιούνιος 2023) | 41% |
| Τρέχουσες δημοσκοπήσεις (Ν.Δ.) | κάτω από 30% |
